ေသြးလန္႔ျခင္း (Shock)

ေသြးလန္႔ တယ္ဆို တာ ခႏၶာကိုယ္ ရဲ႕ ေသြးလွည့္ ပတ္မႈ စနစ္ ထိခိုက္ၿပီး ပံုမွန္ ေသြးလွည့္ ပတ္သြား လာမႈ မရွိတဲ့ အေျခ အေနကို ေခၚပါတယ္။
ေသြးလန့္ျခင္းဆိုသည္မွာ
ေသြးလန္႔ျခင္းအမ်ိဳးအစားအမ်ိဳး မ်ိဳးအနက္ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ထိခိုက္မႈ ေၾကာင့္ ေသြးလန္႔တာနဲ႔ ေသြးလွည့္ပတ္ မူနဲ႔ဆုိင္တဲ့ ရုပ္ပုိင္းဆုိင္ရာ ထိခုိ္ကမူေၾကာင့္ ေသြးလန္႔တာဆိုၿပီး အဓိကအားျဖင့္ ႏွစ္မ်ိဳးခြဲျခားႏိုင္ပါတယ္။
- စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ထိခိုက္မႈေၾကာင့္ ေသြး လန္႔တာက စိတ္ထိခိုက္တာ၊ ထိတ္လန္႔ တာစတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးျဖစ္ၿပီး ရင္တုန္ တာ၊ ေဖ်ာ့ေတာ့သြားတာစတဲ့ လကၡဏာ ေတြေပၚကာ ေသြးလန္႔တတ္ပါတယ္။
- ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ထိခိုက္မႈေၾကာင့္ ေသြး လန္႔တာက ႐ုတ္တရက္ ေသြးလွည့္ပတ္ စီးဆင္းမႈေလ်ာ့က်ၿပီး ေသြးဖိအားက် ဆင္းကာ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ေသြးထြက္ လြန္တာ၊ ပိုးဝင္တာ၊ ေရဓာတ္ခမ္းေျခာက္ တာနဲ႔ ဓာတ္မတည့္မႈျဖစ္တာေတြေၾကာင့္ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။
ေသြးလန့္ေစေသာ လကၡဏာမ်ား
ေသြးလန္႔မႈျဖစ္တဲ့အခါ ျဖစ္ေပၚ တတ္တဲ့ အဓိက လကၡဏာေတြကေတာ့ -ေသြးခုန္ႏႈန္းျမန္ၿပီး အားနည္းတာ၊ - ေသြးဖိအားက်ဆင္းတာ၊ - ေဖ်ာ့ေတာ့တာ၊ အားနည္းတာနဲ႔ ပ်ိဳ႕ ခ်င္အန္ခ်င္ျဖစ္တာ၊ - မူးေဝတာ၊ - အေရျပားေအးစက္ၿပီး ေစးကပ္တာ၊ - အသက္႐ွဴႏႈန္းျမန္တာ၊ - ႏႈတ္ခမ္းေတြ ျပာႏွမ္းတာ စတာေတြ ျဖစ္ၾကပါတယ္။
ေသြးလန့္ျခင္းျဖစ္ရေသာ အေၾကာင္းရင္းႏွင္႕ ျဖစ္ေစႏိုင္ေသာ အခ်က္မ်ား
ေသြးလန္႔ေစႏိုင္တဲ့ အေၾကာင္းရင္း ေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီးပါပဲ။
- ႐ုတ္တရက္ သတင္းဆိုးတစ္ခု ၾကား လိုက္ရတာ(ဥပမာ- ခ်စ္တဲ့သူ ႐ုတ္ရက္ ေသဆံုးတဲ့ သတင္း)
- မေတာ္တဆထိခိုက္မႈလို ထိခိုက္ေစ တဲ့ အျဖစ္အပ်က္ႀကံဳရတာ၊
- ရာဇဝတ္မႈ၊ ေပါက္ကြဲတဲ့ အျဖစ္အ ပ်က္စတာေတြမွာ တရားခံျဖစ္ရတာစတဲ့ အေၾကာင္းေတြက စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ထိ ခိုက္မႈေၾကာင့္ ေသြးလန္႔ရတဲ့ အေျခအေန ေတြပါ။ - ေသြးအလြန္အမင္းထြက္တာ၊
- အဆုတ္မွာ ေသြးခဲပိတ္ဆို႔တာ၊
- အလြန္အမင္းအန္တာ၊ ဝမ္းေလွ်ာတာ၊
- ေက်ာ႐ိုး ထိခိုက္ဒဏ္ရာရတာနဲ႔ အ ဆိပ္သင့္တာစတဲ့ အေၾကာင္းေတြက ခႏၶာကိုယ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ထိခိုက္မႈေၾကာင့္ ေသြး လန္႔တာကို ျဖစ္ေစတဲ့ အခ်က္ေတြပါ။
ႏွလုံးတုိက္ခုိက္မူေၾကာင့္ ေသြးလန္႔ျခင္း
အဓိကအားျဖင့္ ႏွလံုးေရာဂါထတာ ေၾကာင့္ ႏွလံုးဆိုးဆိုးဝါးဝါးထိခိုက္တဲ့အ ခါ ျဖစ္တဲ့ ေသြးလန္႔တာမ်ိဳးပါ။ အဲဒီအခါ ခႏၶာကိုယ္အႏွံ႔ေသြးပို႔ေဆာင္မႈ အလံုအ ေလာက္မရွိေတာ့ဘဲ ေသြးဖိအားက်ဆင္း ေစႏိုင္ပါတယ္။
ပုိးဆိပ္သင့္ျပီးေသြးလန္႔ျခင္း
ဘက္တီးရီးယားပိုးဝင္ၿပီး ေသြးဖိ အား က်ဆင္းမႈ ျဖစ္တတ္တဲ့ ေသြးလန္႔ တဲ့ အေျခအေနပါ။ ပိုးဝင္တဲ့လူနာေတြရဲ႕ ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္မွာျဖစ္တတ္ပါတယ္။
ဓာတ္မတည့္မူေၾကာင့္ေသြးလန္႔ျခင္း
ျပင္းထန္ဆိုးရြားတဲ့ ဓာတ္မတည့္မႈ အေျခအေနေၾကာင့္ ေသြးလန္႔တာမ်ိဳးပါ။ အဓိက ျဖစ္တတ္တဲ့ အေျခအေနေတြက ေတာ့ ပ်ားနဲ႔ နက်ယ္ေကာင္တုပ္တာ၊ အခြံမာတဲ့ အေစ့အဆန္စားမိတာ၊ ပုစြန္၊ ဥအမ်ိဳးမ်ိဳးစတာေတြကို စားမိတာ၊ ပင္နီ ဆီလင္လို ေဆးေတြေသာက္ၿပီး မတည့္ တာေတြေၾကာင့္ ဓာတ္မတည့္မႈျဖစ္ၿပီး ေသြးလန္႔ရတတ္ပါတယ္။ ျဖစ္တတ္တဲ့ လကၡဏာေတြအေနနဲ႔ ႏႈတ္ခမ္းနဲ႔ လွ်ာေတြ ေရာင္ရမ္းတာ၊ ပူ စပ္ပူေလာင္ျဖစ္တာ၊ အသက္႐ႈရခက္ခဲ တာ၊ အေရျပားယားယံနီျမန္းၿပီး အရည္ ၾကည္ဖုေပါက္တာ၊ ႏွာေခ်တာ၊ မ်က္ရည္ က်တာ၊ ပ်ိဳ႕ခ်င္အန္ခ်င္ျဖစ္တာနဲ႔ စိတ္ပူ ပင္ေသာက မ်ားတာစတာေတြ ျဖစ္တတ္ ပါတယ္။ ႐ုတ္တရက္ သတိလစ္ေသဆံုးေစ ႏိုင္တဲ့အထိ ျဖစ္တဲ့ ဓာတ္မတည့္မႈမ်ိဳးဆို ရင္ ေဆး႐ံုမွာ အေရးေပၚကုသမႈခံယူဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။
ေသြးလန့္ျခင္းအား ကုသမႈႏွင္႕ ျပန္လည္ေကာင္းမြန္ႏိုင္ေသာ အေျခအေန
ေသြးလန္႔ၿပီး လဲက်သြားတဲ့ လူတစ္ ဦးကို ေတြ႕တဲ့အခါ ခ်က္ခ်င္းကုသမႈေပး သင့္တဲ့ နည္းလမ္းကို ေရးသားလိုက္ပါ တယ္။
- လူနာကို ပက္လက္လွန္ၿပီး လဲေလ်ာင္း ခိုင္းပါ။ ေျခေထာက္ေတြကို အနည္းငယ္ (၂၅စင္တီမီတာခန္႔) ျမႇင့္ထားၿပီး ေသြးဖိ အားျပန္ေကာင္းေအာင္ လုပ္ေဆာင္ပါ။ ဒီအေနအထားမွာ လူနာက အသက္႐ွဴရ ခက္ေနရင္ ထိုင္ေနတာက ပိုေကာင္းပါ တယ္။
- ေသြးထြက္တဲ့ေနရာကို တိုက္႐ိုက္ဖိ ေပးတဲ့နည္းနဲ႔ ေသြးတိတ္ေအာင္ လုပ္ပါ။ (တကယ္လို႔ ေသြးထြက္တာက ၁၀-၁၅ မိနစ္ေက်ာ္ၾကာတဲ့အထိ မတိတ္ရင္ အႏၱ ရာယ္ရွိပါတယ္။)
- တင္းက်ပ္ေနတဲ့ အဝတ္အစားေတြကို ေျဖေလွ်ာ့ေပးပါ။
- ေစာင္ၿခံဳေပးၿပီး လူနာကို ေႏြးေထြး ေနေအာင္ ထားပါ။ - လူနာကို အစာေကြ်းတာ၊ အရည္ တိုက္တာေတြ မလုပ္ပါနဲ႔။ ပ်ိဳ႕အန္ႏိုင္ေျခ ရွိလို႔ပါ။
- အျမန္ဆံုး လူနာတင္ယာဥ္ေခၚပါ။


By Good Health