ႏွလံုး ျကြက္သားမ်ားသို႔ ေသြး ေထာက္ပံ့ ေပးေနေသာ ႏွလံုး ေသြးလႊတ္ေၾကာ မ်ားထဲတြင္ အဆီခဲမ်ား စုၿပံဳလာ ျခင္းေၾကာင့္ ေသြးေၾကာနံရံ စုတ္ဖြာ လာကာ ေသြးေထာက္ပံ့မႈ နည္းပါး သြားၿပီး ႏွလံုးျကြက္သားမ်ား ထိခိုက္ ပ်က္စီးလာျခင္းကို ႏွလံုးေသြးလႊတ္ ေၾကာေရာဂါဟု ေခၚသည္။ အရင္းခံအေၾကာင္းမွာ ေသြး ေၾကာမာခဲက်ဥ္းေျမာင္းျခင္း (Atherosclerosis) ျဖစ္ၿပီး အသိသာဆံုး ေဝဒနာလကၡဏာမွာ ရင္ဘတ္ေအာင့္ ျခင္း (Angina) ျဖစ္သည္။
ေခ်ာင္း သို႔မဟုတ္ ထို႔ထက္ပို၍ က်ဥ္း ေျမာင္းသြားသည္။ ထိုေသြးေၾကာမ်ား အတြင္း ေသြးစီးဆင္းမႈ နည္းပါးသြား ၿပီး ႏွလံုးျကြက္သားမ်ား ထိခိုက္ႏိုင္ သည္။ ထိုသို႔ ထိခိုက္ေတာ့မည္ဟု အခ်က္ျပေသာေဝဒနာမွာ ရင္ဘတ္ ေအာင့္ျခင္းျဖစ္သည္။ အေနာက္ႏိုင္ငံ မ်ားတြင္ လူမ်ား ေသဆံုးရျခင္း၏ ဦးေဆာင္အေၾကာင္းရင္းတစ္ခုမွာႏွလံုး ေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါျဖစ္သည္။
အေၾကာင္္းရင္္းမ်ားက ဘာလ၊ဲ
ႏွလံုးေသြးေၾကာ နံရံမ်ားအတြင္း အဆီခဲမ်ား စုပံုလာျခင္းျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္ ေသြးေၾကာမ်ား က်ဥ္းေျမာင္းလာၿပီး ေသြးစီးဆင္းမႈ နည္းလာသည္။အကယ္၍ ေသြးခဲတစ္ခု ျဖစ္ေပၚလာ လွ်င္ သို႔မဟုတ္ က်ဥ္းေျမာင္းေန သည့္ေသြးေၾကာအတြင္း ထိုေသြးခဲက ေရာက္ရွိသြားလွ်င္ ေသြးေၾကာက်ဥ္း ေျမာင္းျခင္း သို႔မဟုတ္ လံုးဝပိတ္ဆို႔ ျခင္းျဖစ္သြားႏိုင္သည္။
ေသြးတြင္း ကိုလက္စထေရာလ္ ပမာဏမ်ားေနသူမ်ားႏွင့္ တိရစၦာန္ အဆီစားသံုးသူမ်ားတြင္ ေသြးေၾကာမာခဲ က်ဥ္းေျမာင္းျခင္း ျဖစ္ေလ့ရွိသည္။ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္း ေရာဂါသည္ ေဆးလိပ္ေသာက္သူ၊ ကိုယ္ လက္လႈပ္ရွားမႈ နည္းပါးသူ၊ ဆီးခ်ိဳ ေသြးခ်ိဳ ေရာဂါႏွင့္ ေသြးတိုးေရာဂါရွိသူ တို႔တြင္ ျဖစ္ေလ့ရွိသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ားတြင္ အီစထ႐ိုဂ်င္ ေဟာ္မုန္းက ႏွလံုးေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ အခြင့္အလမ္းကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးသည္။
ခံစားရမည့္ ေဝဒနာမ်ား
(၁) ရင္ဘတ္ေအာင့္ျခင္း၊
(၂) ရင္တုန္ျခင္း (မိမိႏွလံုးခုန္သံကို သတိျပဳမိျခင္း)၊
(၃) သတိလစ္ျခင္း၊
(၄) ႏွလံုးခုန္ႏႈန္း မမွန္ျခင္း (ႏွလံုး စည္းခ်က္ မမွန္ျခင္းဟုလည္း ေခၚသည္။ အေျခအေနဆိုးလြန္း ပါက ႏွလံုးခုန္ လံုးဝရပ္သြားေလ့ ရွိသည္။ ဤသို႔ရပ္သြားလွ်င္ ႐ုတ္တရက္ ေသဆံုးေလ့ရွိသည္)
(၅) ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ ေၾကာင့္ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ား နာတာရွည္ ႏွလံုးစြမ္းေဆာင္ ရည္က်ဆင္းျခင္း (Chronic Heart Failure) ျဖစ္ေစႏိုင္ သည္။ထိုအေျခအေနသို႔ေရာက္ သြားလွ်င္ ႏွလံုးခုန္ျခင္း တျဖည္း ျဖည္း အားနည္းလာၿပီး ေသြး လံုေလာက္ေအာင္ ညႇစ္ထုတ္ မေပးႏိုင္ေတာ့ဘဲ ျဖစ္လာသည္။ ထိုမွဆက္၍ အဆုတ္မ်ားႏွင့္ တစ္သွ်ဴးမ်ားအတြင္း အရည္ မ်ား ပိုလွ်ံစုပံုလာျခင္းျဖစ္ေစ ကာ အသက္႐ွဴမဝျခင္း၊ ေျခခ်င္း ဝတ္မ်ားေရာင္ျခင္း ျဖစ္ေစႏိုင္ သည္။
ကုထံုံုံုးက ဘာလ၊ဲ
ႏွလုံး ေသြးေၾကာက်ဥ္း ေရာဂါကို၃ ပိုင္းခြဲထားသည္။ ၄င္းတို႔မွာ-
(၁) လူေနမႈစ႐ိုက္ ေျပာင္းလဲက်င့္သံုး ျခင္း၊
(၂) ေဆးဝါးမ်ားျဖင့္ ကုသျခင္းႏွင့္
(၃) ခြဲစိတ္ကုသျခင္းတို႔ျဖစ္သည္။
ဓာတ္ခြဲစမ္းသပ္စစ္ေဆးၾကည့္ ေသာအခါ ေသြးတြင္းကိုလက္စထ ေရာလ္ ပမာဏ မ်ားေနပါက အဆီ က်ေဆးမ်ား ေသာက္ျခင္းျဖင့္ ႏွလံုး ေသြးေၾကာေရာဂါျဖစ္စဥ္ ပိုေႏွးသြား ေစႏိုင္သည္။ ႏွလံုးတိုက္ခိုက္ခံရမႈ အခြင့္အလမ္းလည္း နည္းသြားေစႏိုင္ သည္။ ရင္ဘတ္ေအာင့္ေဝဒနာကို ႏိုက္ထရိတ္ေဆးဝါးမ်ား၊ ဘီတာ ဘေလာ့ခ္ကာ ေဆးဝါးမ်ား ေသာက္ ေစျခင္းျဖင့္ ေသြးေၾကာမ်ားအတြင္း ေသြးစီးဆင္းမႈ တိုးတက္ေကာင္းမြန္ ေစၿပီး ႏွလံုးညႇစ္ထုတ္အားကို ပိုမို ထိေရာက္ေစသည္။
ႏွလံုးစည္းခ်က္ မမွန္ျခင္းကို စည္းခ်က္မွန္ေစေသာ ေဆးဝါးမ်ားျဖင့္ ကုသေပးသည္။ ခြဲစိတ္ကုသမႈတြင္ ႏွလံုးေသြး ေၾကာခ်ဲ႕ျခင္း (Angioplasty) ႏွင့္ ႏွလံုးေသြးေၾကာလမ္းေၾကာင္းေျပာင္း အစားထိုးခြဲစိတ္ကုသျခင္း (Coronary Bypass Surgery) တို႔ ပါဝင္သည္။
လမ္္းေလွ်ာက္္စက္ေပၚတြြင္ ေျပး၍ ႏွလံုးစမ္းသပ္ျခင္း (Exercise Testing)
ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ ျဖစ္သည္ဟု သံသယရွိလွ်င္ ဤ စမ္းသပ္မႈကို ျပဳလုပ္ေလ့ရွိသည္။ ဖိစီးမႈျဖစ္ေနေသာ ႏွလံုး၏ စြမ္းေဆာင္ ရည္ကို အကဲျဖတ္သံုးသပ္ျခင္း ျဖစ္ သည္။ ဤစမ္းသပ္မႈ ျပဳလုပ္ေသာအခါ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ေစျခင္းျဖင့္ ႏွလံုး ခုန္ႏႈန္း ျမန္လာေအာင္ ျပဳလုပ္ေပး သည္။
မ်ားေသာအားျဖင့္Treadmill ေခၚ လမ္းေလွ်ာက္ေျပးစက္ေပၚတြင္ ေျပးခိုင္းၿပီး စမ္းသပ္ေလ့ရွိသည္။ သို႔မဟုတ္ ေလ့က်င့္ခန္း စက္ဘီးေပၚတြင္ စက္ဘီးစီးခိုင္းၿပီး စမ္းသပ္ေလ့ရွိ သည္။ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ေနစဥ္ ႏွလံုး ၏ စြမ္းေဆာင္ရည္မ်ားကို ေစာင့္ၾကပ္ စစ္ေဆးသည္။ စမ္းသပ္ခံမည့္လူ၏ ႏွလံုးကို အၱရာယ္မျဖစ္ေစဘဲ ေလ့ က်င့္ခန္းကို လုပ္ခိုင္းၿပီး တျဖည္းျဖည္း ျပန္ေလွ်ာ့ေပးသည့္ ေစာင့္ၾကပ္စစ္ ေဆးသည့္ နည္းလမ္းမ်ိဳးစံုရွိသည္။
ဥပမာ- Radionuclide (Thallium) Scanning လုပ္ျခင္းျဖင့္ လည္း စမ္းသပ္ႏိုင္သည္။ ဤစမ္းသပ္ နည္းက ႏွလံုး၏ လုပ္ငန္းစြမ္းေဆာင္ ရည္ကို ပံုရိပ္မ်ားေဖာ္၍ စစ္ေဆးျခင္း ျဖစ္သည္။ ႐ိုး႐ိုး ECG ျပဳလုပ္၍လည္း စမ္းသပ္ႏိုင္သည္။
0 comments:
Post a Comment